Gershwin | Rachmaninow | Ravel

Rok jubileuszowy Polskiej Orkiestry Sinfonia Iuventus im. Jerzego Semkowa to wyjątkowa okazja do spotkania z wielkim repertuarem symfonicznym oraz artystami młodego pokolenia. Zapraszamy na koncert z udziałem Polskiej Orkiestry Sinfonia Iuventus im. Jerzego Semkowa – zespołu, który od 20 lat stwarza najzdolniejszym młodym muzykom możliwość zdobywania doświadczenia w profesjonalnej orkiestrze – oraz Tomasza Maruta, cenionego polskiego pianisty.

Program koncertu tworzą trzy dzieła, ukazujące różnorodne oblicza muzyki XX wieku: III Koncert fortepianowy d-moll op. 30 Siergieja Rachmaninowa , Boléro Maurice’a Ravela oraz Amerykanin w Paryżu George’a Gershwina. To kompozycje pełne rytmicznej energii, emocji, wirtuozerii i niezwykłego bogactwa orkiestrowych barw.

Wieczór rozpocznie III Koncert fortepianowy d-moll op. 30 Siergieja Rachmaninowa – dzieło, które uchodzi za jedno z najbardziej wymagających wyzwań w repertuarze pianistycznym. Monumentalna orkiestracja, pełne rozmachu tematy i niezwykły liryzm tworzą muzykę o ogromnej sile emocjonalnej. Partia solowa stawia przed pianistą wyjątkowe wymagania – od brawurowej techniki po głębię i dojrzałość interpretacji. Jako solista wystąpi Tomasz Marut.

Następnie zabrzmi Boléro Maurice’a Ravela – muzyka zachwycająca niezwykłą konsekwencją konstrukcji, bogactwem orkiestrowych barw i mistrzowskim wyczuciem brzmienia. To jedna z najbardziej rozpoznawalnych kart w historii muzyki symfonicznej, a zarazem wyjątkowy przykład kunsztu orkiestracyjnego.

U podstaw tej niezwykłej formy znajduje się prosty, 18-taktowy temat melodyczny, któremu od pierwszych taktów towarzyszy dżwięk werbla, przywodzący na myśl rytm hiszpańskiego tańca ludowego. Ravel stopniowo powierza temat kolejnym instrumentom, za każdym razem ukazując go w nowej barwie i fakturze. Nieustanny puls, powracający materiał melodyczny oraz konsekwentne narastanie dynamiki sprawiają, że napięcie wzrasta niemal niezauważalnie, prowadząc do efektownej kulminacji i potężnego finału.

Pozorna prostota konstrukcji skrywa niezwykłe bogactwo kolorystyczne. Siła Boléra wynika z precyzyjnie zaplanowanego procesu narastania, różnorodności orkiestrowych barw oraz mistrzowskiego wykorzystania możliwości zespołu symfonicznego. Powstałe w 1928 roku na zamówienie Idy Rubinstein, pierwotnie jako muzyka do widowiska baletowego, szybko zdobyło ogromną popularność również w salach koncertowych. Do dziś fascynuje słuchaczy swoją hipnotyzującą powtarzalnością i niezwykłą siłą oddziaływania.

Finałem koncertu będzie poemat symfoniczny Amerykanin w Paryżu George’a Gershwina – pełna energii muzyczna przechadzka ulicami francuskiej stolicy. Gershwin łączy w tym utworze jazz z europejską tradycją, tworząc muzykę, która pulsuje życiem i do dziś zachwyca swoją świeżością. Kompozycja czerpie z charakterystycznych cech muzyki francuskiej – jej lekkości, elegancji i taneczności. Radosny charakter utworu splata się jednak z nutą nostalgii, nawiązującą do jego programu – historii Amerykanina przebywającego z dala od ojczyzny. Gershwinowi tak bardzo zależało na autentyzmie, że podczas pobytu w stolicy Francji osobiście kupił cztery paryskie klaksony taksówkowe i zabrał je ze sobą do Nowego Jorku, aby muzycy mogli wykorzystać je podczas uroczystej premiery w Carnegie Hall. Dzięki temu poemat symfoniczny jeszcze pełniej oddaje atmosferę wielkomiejskiego zgiełku lat 20. XX wieku. Utwór stał się również inspiracją dla powstałego w 1951 roku filmu Amerykanin w Paryżu w reżyserii Vincente’a Minnellego.

Tomasz Marut jest laureatem wielu konkursów pianistycznych w Polsce i za granicą oraz artystą marki Yamaha. W 2021 roku reprezentował Polskę podczas XVIII Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina w Warszawie. W 2026 roku zdobył pierwszą nagrodę na 26. Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym Piano FVG w Sacile we Włoszech oraz nagrodę specjalną „Premio 900” za najlepsze wykonanie utworu współczesnego, a także nagrodę Central European Initiative. Koncertuje jako solista, kameralista i z towarzyszeniem orkiestr w Polsce oraz za granicą.

Polska Orkiestra Sinfonia Iuventus im. Jerzego Semkowa powstała w 2007 roku z inicjatywy wybitnego dyrygenta Jerzego Semkowa, by dać najzdolniejszym młodym muzykom w Polsce możliwość zdobywania scenicznego doświadczenia i rozwijania własnej artystycznej drogi. Dziś tworzą ją instrumentaliści przed 30. rokiem życia – pełni energii, ambicji i gotowi na największe repertuarowe wyzwania. Przez blisko dwie dekady orkiestra współpracowała z najwybitniejszymi dyrygentami i solistami, m.in. Krzysztofem Pendereckim, Charles’em Dutoit, Jerzym Maksymiukiem, Antonim Witem oraz solistami Piotrem Palecznym, Yulianną Avdeevą czy Leszkiem Możdżerem. Koncertowała na prestiżowych estradach Europy i świata, m.in. w Musikverein w Wiedniu, Konzerthaus Berlin i Auditorio Nacional de Música w Madrycie. Ważną częścią jej działalności są również nagrania – w tym cenione rejestracje muzyki Krzysztofa Pendereckiego, wyróżnione m.in. nagrodami ICMA i Fryderyk.

Dyrektorem orkiestry jest znakomity polski dyrygent - Wojciech Rodek.

Urodzony w 1977 roku w Brzegu. Gry na fortepianie uczył się od 8 roku życia w PSM I st. w Namysłowie i w PSM II st. we Wrocławiu u Jacka Gębskiego i Krystyny Puchały-Kajdasz. W latach 1998-2003 studiował dyrygenturę w klasie prof. Marka Pijarowskiego w Akademii Muzycznej we Wrocławiu, gdzie debiutował w 2000 roku z Orkiestrą Symfoniczną AM. Był wieloletnim uczniem Maestro Marka Tracza. Ukończył Filologię Słowiańską na Uniwersytecie Wrocławskim. Studiował w Instytucie Języka Rosyjskiego im. Puszkina w Moskwie. W 2005 roku wygrał konkurs na stanowisko asystenta Antoniego Wita w Filharmonii Narodowej w Warszawie, gdzie pracował w latach 2005-2007. Prowadzi klasę dyrygentury w Akademii Muzycznej we Wrocławiu. W 2007 roku uzyskał stopień doktora sztuki w Akademii Muzycznej we Wrocławiu, a w 2020 habilitację na Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina w Warszawie. Jest laurestem wielu przestiżówych nagród. Koncertował niemal we wszystkich przestizowych sałach Europu a także na zaproszenie Columbia Artists Music, odbył tournée po Stanach Zjednoczonych z udziałem The Polish Wieniawski Philharmonic Orchestra oraz Sary Dragan i Tomasza Rittera.