Do utraty tchu

Do utraty tchu (fr. À bout de souffle) – francuski czarno-biały film fabularny wyprodukowany w 1960 i wyreżyserowany przez Jeana-Luca Godarda, który był także współautorem (obok François Truffauta) jego scenariusza.

O filmie

Debiutancki film Godarda jest jednym z najważniejszych dzieł francuskiej nowej fali. Reżyser opowiada w nim prostą, wzorowaną na amerykańskim film noir historię (w jednej ze scen Michel nieprzypadkowo „rozmawia” z plakatem Humphreya Bogarta), jednak przedstawia ją w nowy sposób: film został zrealizowany w naturalnych plenerach (m.in. na Avenue des Champs-Élysées), kręcono go kamerą z ręki, a poszczególne sceny były w znacznej mierze improwizowane. W Do utraty tchu zauważalne są także inne reguły nowej fali – takie, jak swobodna konstrukcja dramaturgiczna czy niekierowanie się zdrowym rozsądkiem przy motywowaniu działań bohaterów: postępują oni nieracjonalnie, kierują się uczuciami i pragnieniami.

W 1983 roku nakręcono amerykański remake tego filmu, zatytułowany Breathless (tytuł polski: Do utraty tchu), z Richardem Gere'em i Valérie Kaprisky w rolach głównych.

A small-time crook, hunted by the authorities for a car theft and the murder of a police officer, attempts to persuade a hip American journalism student to run away with him to Italy.

Fabuła

Michel Poiccard (Jean-Paul Belmondo) kradnie w Marsylii samochód i rusza nim do Paryża. W pobliżu miasta wpada na policyjny patrol, w czasie ucieczki strzela (ze znalezionego w samochodowym schowku rewolweru) do jednego z policjantów. W stolicy Francji próbuje odzyskać od kumpla pożyczone pieniądze, romansuje z Patricią (Jean Seberg), amerykańską studentką Sorbony, i ukrywa się przed ścigającą go za morderstwo policją. Nieskutecznie – zostaje wydany przez Patricię.

Obsada

• Jean-Paul Belmondo – Michel Poiccard
• Jean Seberg – Patricia Franchini
• Daniel Boulanger – inspektor Vital
• Henri-Jacques Huet – Antonio Berruti
• Roger Hanin – Carl Zumbach
• Van Doude – Van Doude
• Liliane David – Lilane

Nagrody

Na Festiwalu Filmowym w Berlinie w 1960 Godard został uhonorowany nagrodą dla reżysera.

Nawiązania w kulturze popularnej

Historia powstawania Do utraty tchu została przedstawiona w filmie fabularnym Nowa fala Richarda Linklatera