XXXV FESTIWAL ARS CAMERALIS: Orkiestra Il Suonar Parlante

XXXV FESTIWAL ARS CAMERALIS www.arscameralisfestiwal.pl Orkiestra Il Suonar Parlante Koncert inauguracyjny XXXV Festiwalu Ars Cameralis „W stronę Ciszy" Arvo Pärt Stabat Mater oraz utwory francuskich mistrzów epoki baroku Orkiestra Il Suonar Parlante Pod dyrekcją: Vittorio Ghielmi (viola da gamba) Soliści: Teresa Marut (sopran), Margot Oitzinger (alt), Zacharie Fogal (tenor) Skład orkiestry: Flavio Losco (skrzypce), Nicolas Penel (skrzypce), Maxime Alliot (skrzypce, viola da gamba), Laurent Galliano (viola da gamba), Krzysztof Firlus (viola da gamba), Marco Testori (wiolonczela), Riccardo Coelati Rama (kontrabas), Florian Birsak (cymbały) W muzyce pustka niekoniecznie oznacza brak dźwięków. W chińskiej tradycji muzycznej najbardziej przejmującym dźwiękiem jest ten, który wygasa z pianissima w ciszę. Skoro cisza jest nieskończona, dźwięk -- jakkolwiek „głośny" -- pozostaje skończony. W programie koncertu znalazła się muzyka francuskich mistrzów epoki baroku oraz Arvo Pärta. Twórczość tych z pozoru odległych kompozytorów, choć posługuje się odmiennymi środkami, odznacza się przejrzystością otwierającą się w stronę metafizyki -- pustką znacznie „pełniejszą" niż muzyka epoki romantyzmu, tak gęsta od nut i instrumentów. Monsieur de Sainte-Colombe -- nieco tajemnicza postać paryskiego życia muzycznego połowy XVII wieku i nauczyciel Marina Maraisa -- pozostawił po sobie około stu utworów na dwie viole da gamba. W dziełach tych unikalny, niepowtarzalny styl kompozytorski prowadzi nieustanny dialog z ciszą (styl ten, stanowiący fundament francuskiego idiomu, później ugruntował Jean-Baptiste Lully). W tym samym czasie powstaje utwór „Méditation faite sur ma mort future" [„Medytacja nad moją przyszłą śmiercią"] Johanna Jakoba Frobergera, który trudy wędrówek całego życia kompozytora -- od Stuttgartu, przez Wiedeń i Rzym, aż po Londyn -- kondensuje w jeden, ponadczasowy akt kontemplacji. W połowie kolejnego stulecia Jean-Philippe Rameau rozwinął ten „francuski styl" i doprowadził do pełnej formy. Nie popadając w manieryzm, odkrył zasady nowoczesnej harmonii i wykorzystał je do stworzenia przejrzystego, niemal impresjonistycznego języka, w którym rezonans instrumentów -- traktowanych niemal jak dzwony -- kreuje przestrzeń dźwiękową będącą czystym światłem. Gdy utwór dobiega końca, pozostawia w słuchaczu nieruchomy, duchowy ślad: obraz świetlisty, a zarazem milczący. W materii dźwiękowej te dwa elementy łączy Arvo Pärt: dialog z ciszą (Sainte-Colombe) oraz grę czystych dźwięków i ich rezonansu (tintinnabuli). Dwie idee, które ten wybitny estoński kompozytor opracował teoretycznie i wcielił w życie, tworząc jedno ze swoich najbardziej metafizycznych dzieł: „Stabat Mater" na sopran, alt, tenor i trzy instrumenty smyczkowe. Więcej informacji dostępnych na stronie www.arscameralisfestiwal.pl