DOPAŚĆ CARTERA

Jack Carter pracuje dla londyńskich gangsterów. Gdy w Newcastle ginie jego brat, Carter przyjeżdża na pogrzeb. Wersja oficjalna mówi o wypadku po pijaku, tylko że Frank praktycznie nie pił. Carter zaczyna więc zadawać pytania, na które nikt nie ma najmniejszej ochoty mu odpowiadać, a każda kolejna odpowiedź prowadzi go bliżej prawdy, której sam wolałby nie poznać.

Debiutujący w pełnym metrażu Mike Hodges przyszedł do kina z telewizyjnego dokumentu i doskonale to widać. Zdjęcia powstały w 1970 roku w Newcastle, Gateshead i hrabstwie Durham – w autentycznych pubach, zakładach bukmacherskich, kamienicach i na promenadach, bez ani jednej pocztówkowej kompozycji. Architektura jest dzięki temu pełnoprawnym bohaterem filmu: brutalistyczny parking Trinity Square w Gateshead, w którym rozgrywa się jedna z kluczowych scen, wyburzono kilka dekad później, a DOPAŚĆ CARTERA jest dziś jednym z jego najważniejszych portretów. Film powstał dokładnie w momencie, w którym brytyjski przemysł filmowy się walił – MGM zamykało właśnie swoje studio w Borehamwood – i ta atmosfera końca czegoś przenika cały obraz. Jazzowy motyw Roya Budda, nagrany za sumę, która dziś nie wystarczyłaby na catering, stał się jedną z najbardziej rozpoznawalnych melodii w historii brytyjskiego kina.

W obsadzie, poza Michaelem Caine’em, warto zwrócić uwagę na Iana Hendry’ego i Johna Osborne’a, który gra bossa gangsterów z przerażającym spokojem i opanowaniem. Brytyjscy krytycy w czasach premiery mieli pretensje przede wszystkim o przemoc i o to, że bohater nie okazuje ani grama skruchy. Minęło pół wieku i dokładnie te dwie rzeczy robią z filmu Hodgesa klasyk: szesnaste miejsce na liście stu najlepszych brytyjskich filmów BFI, pierwsze w plebiscycie czytelników „Total Filmu”, jawny zachwyt Tarantino i Guya Ritchiego, a także remake z Sylvestrem Stallone’em, o którym lepiej szybko zapomnieć.